De genomineerde werken

De categorie ‘spiritueel boek’ bekroont de auteur van een boek waarin op een toegankelijke wijze voor een breed publiek wordt bijgedragen tot de zoektocht naar zin, bezinning en bezieling in de huidige samenleving.

 Genomineerd in deze categorie:

Het empatisch teveel
Auteur: Ignaas Devisch
Uitgever: De Bezige Bij

In een tijd waarin maatschappelijke tegenstellingen en sociale ongelijkheid op de voorgrond treden, klinkt een sterke roep om meer empathie. Van Barack Obama en Angela Merkel tot Jesse Klaver – velen beschouwen het menselijk vermogen zich in te leven in anderen als stuwende kracht voor moreel handelen en een probaat middel tegen onverschilligheid. Maar is empathie altijd goed? Op het niveau van de persoonlijke verhoudingen is zij wenselijk, maar empathie is geen wondermiddel waarmee we alle maatschappelijke problemen kunnen oplossen. Een zekere onverschilligheid is gewenst en soms zelfs bittere noodzaak. In Het empathisch teveel neemt Ignaas Devisch de lezer, uitgaande van voorbeelden uit het actuele maatschappelijke debat, mee in de geschiedenis van het denken over empathie. Hij daagt ons uit na te denken over ons mensbeeld: schuilt in ieder mens behalve een vriend niet ook een schurk?

Rebible
Auteur: Inez Van Oord
Uitgever: Kosmos Uitgevers

In ‘Rebible’ geeft Inez van Oord een nieuwe manier om naar de verhalen te kijken die in de Bijbel worden verteld. Jezus liep over water, Eva at een appel, Mozes ging de berg op: veel mensen herinneren zich deze verhalen wel. Wonderlijke verhalen, moeilijk te begrijpen, iets van vroeger. Maar de verhalen horen bij onze geboortegrond. Is er een nieuwe manier om de Bijbel te lezen, naar deze verhalen te luisteren, zodat ze weer gaan spreken? Inez vraagt het haar broer Jos, theoloog. Dit boek is het verslag van haar zoektocht naar deze vergeten verhalen, die voortaan op een andere manier inspireren.

God en ik
Auteur: Alain Verheij
Uitgever: Atlas Contact

God en ik van theoloog en schrijver Alain Verheij neemt de volgende vraag als uitgangspunt: wat bezielt een 21e-eeuwse westerling om zich nog te verdiepen in verhalen over God? Verheij is zelf misschien wel het meest nieuwsgierig naar het antwoord op die vraag. In God en ik schrijft hij persoonlijk, kritisch en een tikje ironisch over zijn geloof. Met een scherp oog analyseert hij onze tijd en ziet hoe de christelijke verhalen en gebruiken wel degelijk iets te zeggen hebben over de wereld van nu. Zo kun je de vastentijd zien als een ‘detox’ die zorgt voor meer zelfreflectie en solidariteit, en zetten verhalen over Jezus, Job, Mozes en Petrus aan tot denken over hoop, vertrouwen en volharding. Al eeuwenlang putten mensen kennis, goede raad, hoop en troost uit de Bijbel. Aan de hand van deze oude verhalen werpt God en ik licht op hedendaagse levensvragen

Kroniek van een verzonnen leven
Auteur: Charles Ducal
Uitgever: Atlas Contact

In “Kroniek van een verzonnen” leven, geschreven door Charles Ducal (Leuven, 1952), komt in een van godsdienst en plichtsgevoel doordrenkt milieu op het Vlaamse platteland een zesjarige jongen thuis met zijn eerste rapport: honderd op honderd. Die prestatie wordt de drijfveer van zijn leven: de beste zijn, altijd en overal. Maar een andere ervaring is minstens zo bepalend voor zijn verdere leven: hij is getuige van een verkrachting die eindigt in doodslag. Het daardoor ontstane trauma tekent hem voorgoed in zijn omgang met de vrouw en zijn worsteling met seksualiteit. Lichamelijkheid en seks zijn van een verboden, lagere orde. Pas als ouder wordende man komt hij via een aantal confronterende situaties en ontmoetingen in het reine met zichzelf. Deze roman schetst via een ragfijn netwerk van draden tussen de wereld van het kind en die van de oude man een mensenleven van de vroege jeugd tot de dood.

De pater en de filosoof
Auteur: Toon Horsten
Uitgever: Vrijdag

Dat Martin Heidegger, de belangrijkste Duitse filosoof van zijn generatie, voor samenwerking met Hitler en de nazi’s koos, is geen geheim meer. Dat hij zijn Joodse mentor Edmund Husserl de rug toekeerde en in 1938 schitterde door afwezigheid op diens begrafenis, evenmin. De pater en de filosoof doet het even onbekende als hallucinante relaas van een jonge Vlaamse franciscaan die voor Husserl en zijn nalatenschap alles deed wat Heidegger had nagelaten. Wat begint als een spannende geschiedenis van manuscriptensmokkel tegen de achtergrond van de Jodenvervolging voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog, ontpopt zich gaandeweg tot een schaduwgeschiedenis van de Europese filosofie van de twintigste eeuw. Met naast pater Herman Leo Van Breda vrijwel alle groten van de continentale filosofie in hoofd- en bijrollen: Edmund Husserl, Martin Heidegger, Emmanuel Levinas, Jacques Derrida, Maurice Merleau-Ponty, Paul Ricoeur, Roman Ingarden, Edith Stein, Jean-Paul Sartre en vele anderen.


De categorie ‘religieus boek’ bekroont de auteur van een boek waarin de evangelische boodschap centraal staat vanuit een christelijk perspectief, toegankelijk geschreven voor een breed publiek.

Genomineerd in deze categorie:

Op de laatste rij
Auteur: Lucetta Scaraffia
Uitgever: Halewijn

Een van de vrouwen die de bisschoppensynode over het gezin in oktober 2015 mochten bijwonen, was Lucetta Scaraffia. Letterlijk vanaf de laatste rij van de grote aula kon zij discussiepunten en problemen onder de aandacht brengen. Alleen vrouwen kunnen volgens haar de verstarde kerkelijke structuren weer een kloppend hart schenken. ‘Zonder hen,’ schrijft Scaraffia, ‘heeft de Kerk geen toekomst, want het zijn de vrouwen die haar op de been houden. En,’ voegt ze eraan toe, ‘die zijn niet langer bereid te dienen zonder dat er naar hen geluisterd wordt’.
Lucetta Scaraffia (°Turijn, 1948) is geschiedkundige en journaliste. Ze doceert hedendaagse geschiedenis en is redactrice van de krant ‘Il Messagero’ en van ‘L‘Osservatore Romano’, de spreekbuis van het Vaticaan. Zelf richtte ze in mei 2012 het bijhorende maandblad ‘Donne chiesa mondo’ op, een bijlage voor de vrouw.

Beatrijs van Nazareth
Auteur: Klaas Blijlevens
Uitgever: Halewijn

In onze tijd leeft er een diep verlangen naar waarachtig geloven. Velen zijn op zoek naar getuigenissen waaruit blijkt hoe God zich laat ervaren. In onze eigen Nederlandse taal van acht eeuwen geleden schreef Beatrijs van Nazareth (1200-1268), eerste priorin van het klooster van O.-L.-Vrouw van Nazareth aan de Nete in Lier, een klein maar wonderlijk traktaat over hoe ze door God geraakt werd: ‘Over zeven belevingswijzen van de heilige minne’. Zij laat God ten volle God zijn, omdat ze heeft mogen ervaren hoezeer Hij haar liefheeft en begeert. Beatrijs hechtte geloof aan het verlangen in haar hart en ging de weg van de minne. Dit boek bevat haar tekst in het Middelnederlands met een eigentijdse hertaling en een commentaar van kapucijn Klaas Blijlevens.

Wormen en engelen
Auteur: Maarten van der Graaf
Uitgever: Atlas Contact

Bram Kortewegs gereformeerde jeugd op Goeree-Overflakkee lijkt ver weg in het Utrecht waar hij studeert. Maar dan laat zijn vader zich dopen en wordt zijn vriend Paul dominee op het eiland. Wat vinden zij in het geloof? En waarom houdt Wilfried hem zo bezig, een oudere man die in een katholieke woongemeenschap leeft? Bram besluit op zoek te gaan naar antwoorden. Niet om af te rekenen met het geloof, maar juist om er dichterbij te komen. ‘Wormen en engelen’ is een eigentijdse zoektocht naar de betekenis van geloof, geschreven in het kraakheldere proza van een van de meest getalenteerde auteurs van nu.

Duizend namen
Auteur: Rita Ghesquière
Uitgever: Uitgeverij Averbode

Doorheen de eeuwen heen hebben dichters de moeder van Jezus bezongen. Ze bedachten duizend namen en beelden om haar telkens weer te tekenen, te loven en te eren.
Het blijft merkwaardig dat schrijvers steeds opnieuw aangesproken worden door de persoon van Maria. In sommige periodes zijn die aandacht en gevoeligheid sterker aanwezig. Dat geldt bijvoorbeeld voor de middeleeuwen met hun christelijke cultuur, de Spaanse en de Italiaanse barok, de negentiende eeuw waarin de religieuze kunst – na de verlichting – als het ware een tweede adem vindt en voor het katholiek reveil einde negentiende en begin twintigste eeuw met zijn bekeerlingen.
Rita Ghesquière schetst een boeiend overzicht van de aanwezigheid van Maria in de Europese literatuur. Haar zoektocht leest als een verademing. De brede waaier van teksten verwoordt wat Maria voor vele dichters, schrijvers en hun generatiegenoten betekend heeft.

De weg van het hart
Auteur: Charles Wright
Uitgever: Halewijn

Deze biografie over een van de bekendste Westerse monniken van de 20ste eeuw, André Louf, bezondigt zich niet aan misplaatste vroomheid, maar geeft een inkijk in het innerlijke avontuur van deze Godzoeker. Even aanstekelijk als hij tijdens zijn leven vele mensen de weg naar binnen heeft gewezen, wijst hij de lezer de weg naar de bron die in hemzelf opborrelt. Het inbrengen van zijn menselijke realiteit in de dialoog met God maakte voor deze trappist duidelijk de kern uit van zijn leven.